A+ A A-

ΧΑΡΗΣ ΔΙΑΜΑΝΤΙΔΗΣ

ΣΥΝΤΟΜΟ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

Ο Χάρης Διαμαντίδης γεννήθηκε στον Πειραιά στα μέσα του προηγούμενου αιώνα. Από την εφηβεία του ήδη, είχε εδραιωμένη την πεποίθηση πως θα ήταν καλλίτερα να πήγαινει να δει πως είναι η ζωή αλλού, πεποίθηση στην οποία μένει πιστός ακόμη και σήμερα.

Το 1968, χάριν μιας ευτυχούς συγκυρίας, ή ας πούμε απλώς μιας συγκυρίας, προσγειώνεται στη Γενεύη (Ελβετία) και σπουδάζει συμπτωματικά Χημεία και Βιοχημεία. Στην πραγματικότητα βέβαια πήγε με τρένο, αλλά αυτή είναι μια τεχνικής φύσεως λεπτομέρεια. Εκ φύσεως νομάς και περίεργος (με την καλή έννοια της λέξεως), συνειδητοποιεί σύντομα πως είναι μάλλον φτιαγμένος για τη φωτογραφία, αλλά παίρνοντας υπόψη του πως η εξασφάλιση της τροφής αποτελεί την βασικότερη ανάγκη του ανθρώπου (η φωτογραφική μηχανή έρχεται πολύ αργότερα), δεν τολμά να διαβεί τον Ρουβίκωνα.

Από το 1975 και μετά παρουσίασε την προσωπική του δουλειά σε πάνω από τριάντα ατομικές εκθέσεις στη Γενεύη, Λοζάννη, Αρλ, Παρίσι, Μυλούζ, Λυών, Τουλούζη, Σαν-Μαλό, Αθήνα, Πειραιά, Λαμία, Θεσσαλονίκη, Μυτιλήνη, κλπ. Πήρε μέρος σε διάφορες διεθνείς εκδηλώσεις όπως στις Διεθνείς Φωτογραφικές Συναντήσεις (R.I.P) στην Αρλ, στο Φεστιβάλ «Etonnants Voyageurs» στο Σαν Μαλό, στο Φεστιβάλ «Sur les routes des musiques tsiganes» στην Καέν, στο Μήνα Φωτογραφίας του Παρισιού, στο Μήνα Φωτογραφίας Αθηνών, στη Φωτοσυγκυρία Θεσσαλονίκης και στο Φεστιβάλ «Il Lazio tra Europa e Mediterraneo» στη Ρώμη.

Φωτογραφίες του εκδόθηκαν στη «Revue Suisse de la Photographie», «Photo-Ciné Expert», «L'Hebdo», « L'Echo illustré», «Méditerranée Magazine», «Le Figaro Magazine», «Transeuropéennes», «Το Βήμα», «Αγγελιοφόρος», «Μακεδονία», « Campus », « Camera Obscura », κλπ.

Το 1981 παίρνει το πρώτο βραβείο ταξιδιωτικής φωτογραφίας στις Διεθνείς Φωτογραφικές Συναντήσεις (R.I.P.) της Αρλ.

Το 1982 εκδίδει με τη γκαλερί «Le Réverbère» (Λυών) το portfolio «Τα Παιδιά του κατωφλιού» που είναι μέρος των συλλογών του μουσείου Nicéphore Niepce και Château d'eau (Γαλλία). Το 1997 οι φωτογραφίες του εκδόθηκαν στο CD ROM «Η σύγχρονη ελληνική φωτογραφία» (Φωτογραφικό Κέντρο Αθηνών). Οι φωτογραφίες του είναι επίσης μέρος των συλλογών του μουσείου Μπενάκη (Αθήνα) και του Ε.Λ.Ι.Α. (Ελληνικό Λαογραφικό και Ιστορικό Αρχείο).

Το 1996, συνειδητοποιώντας τη ταχύτητα με την οποία περνάει ο χρόνος, αποφασίζει να ασχοληθεί εξ ολοκλήρου με τη φωτογραφία (να μην υπερβάλουμε κιόλας). Το 2006 περνάει χωρίς να το μετανιώσει από την αναλογική στην ψηφιακή φωτογραφία και με αρκετούς ενδοιασμούς από την ασπρόμαυρη στην έγχρωμη.

 

Φωτογραφίες

 

Ασίες

 

Α Κατοικίες

Η φωτογραφική αυτή δουλειά, το μεγαλύτερο μέρος της οποίας πραγματοποιήθηκε τα τελευταία πέντε χρόνια, είχε σαν αφετηρία τη φωτογράφηση χώρων που εγκαταλείφθηκαν κατά τη διάρκεια του σημαντικού μεταναστευτικού κινήματος των δεκαετιών του 50 και 60. Πιθανώς ευαισθητοποιημένος από την δική μου προσωπική εμπειρία όπως και αυτή των γονέων μου, επιχειρώ να προσεγγίσω, μέσω της φωτογραφίας, προβληματισμούς γύρω από τη μνήμη, τη φθορά, τη φθορά της μνήμης, την εγκατάλειψη, τα ίχνη ζωής και τον θάνατο.

Κάτω από τις πεσμένες οροφές, σκοροφαγωμένα ρούχα, κρέμονται στους ξεθωριασμένους τοίχους, κιτρινισμένες φωτογραφίες αιωρούνται μέσα σε σπασμένα κάδρα, σκουριασμένα σκεύη σκορπισμένα στα ανοιχτά συρτάρια και ντουλάπια, αντικείμενα αξίας που απαξιώθηκαν, υπολείμματα μιας γαμήλιας τελετής ή μιας βάφτισης, μνήμες που δεν θυμίζουν πια τίποτε σε κανέναν. Τα χρώματα αμυδρά, ξεθωριασμένα, έφυγαν μαζί με αυτούς που εγκατέλειψαν τα σπίτια τους. Τι να συνέβη άραγε; Ποιοι να ζούσαν σε αυτούς τους χώρους και γιατί τους εγκατέλειψαν; Έφυγαν ξαφνικά για λίγο και δεν ξαναγύρισαν ποτέ; Που να βρίσκονται σήμερα και πώς να ζουν; Ωστόσο, η απουσία αυτή είναι εύγλωττη. Η σημερινή εικόνα της εγκατάλειψης προβάλει εικόνες από την καθημερνή ζωή του παρελθόντος.

Η σημερινή οικονομική κρίση, φέρνει δυστυχώς και πάλι στην επικαιρότητα, το φαινόμενο της μετανάστευσης που άρχισε να πλήττει, κυρίως τη νέα γενιά. Ας ελπίσουμε, πως αυτό δεν θα δημιουργήσει τις «Α-Κατοικίες» του μέλλοντος.

Χάρης Διαμαντίδης – Νοέμβριος 2011

 

Ίχνη

Η ποιητική των εικόνων που συνέλαβε ο φωτογραφικός φακός του Χάρη Διαμαντίδη οφείλεται στον παγιδευμένο μέσα τους χρόνο. Δεν είναι το αποτύπωμα μιας στιγμής, ενός συμβάντος, ενός θέματος. Αλληλεπιθέσεις πράξεων, λέξεων, χρωμάτων και προσώπων συνιστούν την ύλη του άϋλου χρόνου, συγκροτώντας έναν τόπο υποδοχής διαδοχικών ειδώλων, μία επιφάνεια προβολής χρονικών ακολουθιών. Είναι τα ίχνη ενεργητικών κινούμενων σωμάτων, είναι η ποιητική του βιωμένου χρόνου, της μεταβαλλόμενης συνθήκης ζωής, του ρευστού χρόνου που έχει παγιωθεί ως πολλαπλό αποτύπωμα στο χώρο της εικόνας.

Η απουσία είναι μέρος της παρουσίας, η υπόσταση της τελευταίας σηματοδοτείται από τα ίχνη των άπειρων ποικίλων απουσιών των ενεργών υποκειμένων. Το ίχνος είναι δηλωτικό της συνέχειας και της μεταβολής του χρόνου, είναι η χωρική μορφή του, είναι το αποτύπωμα της μετακινούμενης ύλης, είναι η μοναδική στιγμή που δεν ενδιαφέρεται για τη μονιμότητα, την αιωνιότητα, τη σταθερή και παγιωμένη μορφή. Τα ίχνη είναι εντατικότητες, χωρο-χρονικές ενέργειες. Εγκατεστημένα στο είναι μας προκαλούν νοσταλγία για το απόν, απόλαυση της εναλλαγής των εικόνων, των μετασχηματισμών, της δυναμικής της ίδιας της ζωής. Εμπειρίες και διαφορές συνδυάζονται και παράγουν μία βιο-αισθητική απόλαυση με ατελείς νοηματοδοτήσεις, ανοικτές στην ερμηνευτική των θεατών. Το ίχνος είναι αυτός ο συνδυασμός εμπειρίας και διαφοράς, είναι αυτό που περιλαμβάνει υλικότητα και έννοια, που δεν διαχωρίζει το σημαίνον από το σημαινόμενο. Το ίχνος μεταβάλλεται μέσα σε αυτό τον κόσμο των διάφορων υπερτιθέμενων σημείων, το νόημά του εξαρτάται από τα άλλα ίχνη, από το "παιγνίδι των διαφορών". Μια "εποχή" προβάλλεται στις επιφάνειες που "συλλαμβάνει" και εκθέτει εδώ ο Χάρης Διαμαντίδης.
Η χρωματική διαφορά δεν επιλέγεται εξαιτίας μιας ρητορικής διάθεσης του δημιουργού αυτών των εικόνων, αλλά μιας διάθεσης αναπαράστασης της υλικότητας των εποχών. Σε αυτήν την υλικότητα το χρώμα πρωτοστατεί με τις ψυχολογικές του ποιότητες που σημαδεύουν δημιουργό και αναγνώστη της εικόνας, πομπό και δέκτη των μηνυμάτων που παγιδεύονται και ταυτόχρονα διολισθαίνουν από τα υλικά όρια της επιφάνειας προβολής τους.

Ανάλογες χρωματικές εντατικότητες,ίχνη ενέργειας μιας δημιουργικής εποχής με συνδέουν με τον καλλιτέχνη-δημιουργό αυτού του άλμπουμ. Ιδέες, ήχοι, τόποι, πράξεις και στιγμές μας συνδυάζονται σε ένα φαντασιακό αρχι-ίχνος που δεν έχει βρει ακόμη τον εικονικό του τόπο. Ίσως σε έναν άλλον χρόνο.

Κυριακή Τσουκαλά - Οκτώβρης 2010

 

Μεσόγειος

Ο Χάρης Διαμαντίδης στην περιοδεία του αναζητά την ουσία των Μεσογειακών πολιτισμών μακρυά από τον θόρυβο και τον συνωστισμό των μεγαλουπόλεων, μακρυά από τις βίαιες συρράξεις και τους θρησκευτικούς φανατισμούς. Από τους νομάδες της τυνησιακής ερήμου, μέχρι τις περιφορές των εικόνων στον ισπανικό νότο και τους έλληνες αναστενάρηδες, οι μεσογειακοί άνθρωποι του Διαμαντίδη βιώνουν το θρησκευτικό τους αίσθημα και την καθημερινότητά τους με τον τρόπο που επέβαλλαν οι χιλιόχρονες παραδόσεις, έχοντας συναίσθηση ότι προέρχονται όλοι από το ίδιο χωνευτήρι. Ο Διαμαντίδης προικίσθηκε από το επάγγελμά του βιοχημικού με την ικανότητα της παρατήρησης. Στέκεται απέναντι στο θέμα του με διεισδυτικό βλέμμα και το φωτογραφίζει ως έχει, χωρίς επιτήδευση ή σκηνοθεσία. Δεν επιθυμεί να περάσει απαρατήρητος, αλλά αντίθετα θέλει να γίνει αποδεκτός από αυτούς που φωτογραφίζει. Οι εικόνες του είναι εγκάρδιες, μεγαλόψυχες, τρυφερές αλλά και με αίσθηση του χιούμορ. Χρησιμοποιεί αποκλειστικά σχεδόν ασπρόμαυρο φιλμ και ευρυγώνιο φακό που αγκαλιάζει τα θέματά του και τους παραχωρεί όλο το οπτικό πεδίο για να αναδειχθούν.

Κοιτώντας τις εικόνες του Χάρη Διαμαντίδη θυμόμαστε τα λόγια του μεγάλου ανθρωπιστή εθνολόγου Theodore Monod : το αντίθετο του «ίσος» δεν είναι «ανώτερος» ή «κατώτερος», αλλά απλά «διαφορετικός». Οι φωτογραφίες του Χάρη Διαμαντίδη συνιστούν πολύτιμες μαρτυρίες μιας κοινωνίας με διαχρονικές αξίες με σεβασμό στους ανθρώπους και τις διαφορές τους και παράλληλα αποτυπώσεις εθίμων και παραδόσεων με μεγάλο εθνογραφικό ενδιαφέρον.

Βασιλική Χατζηγεωργίου
Ε.Λ.Ι.Α. (Ελληνικό Λαογραφικό και Ιστορικό Αρχείο)

 

Semana Santa

 

Τσιγγάνοι